Tadımda yoğunluk neyi anlatır
Aroma yoğunluğu, bir tütünün notalarının ne kadar güçlü hissedildiğini anlatan bir ölçüttür; lezzet zenginliğiyle aynı şey değildir. Tadıma ateşlemeden girişmek doğru olur, çünkü çubuğun ham kokusu size bir başlangıç ölçüsü verir bilhassa yeni başlayanların gözden kaçırdığı bir noktadır. Burada no. 1 tubos nasıl içilir gibi tüple korunan bir kutu ve no. 2 torpedo nasıl içilir gibi tekli bir çubuk yan yana denenebilir. Yakılmamış çubuğu çekerken ağıza gelen koku ne kadar belirgin ise yoğunluk o ölçüde fazla demektir ve bu küçük alışkanlık sonraki tüm yorumları daha güvenilir bir temele dayandırır. Notu hemen kaydetmek gerekir, zira hafıza kısa sürede silikleşir. Aynı çubuğu iki kez denemek hatayı önler çünkü gürültülü yerlerde hafif notalar kolayca kaçırılır. Aroma gücü kendi başına kalite göstergesi değildir; sadece gücü gösterir. Kısacası ilk tadımda sabırlı olmak ve kriterleri baştan netleştirmek işin temeli olur. Ölçüt netleşince her çubuk aynı cetvelle tartılır böylece notlar birbiriyle destekler. Tadım esnasında telefon kenarda durursa dikkat artar.
İlk üçte bir bölümden sonuna aroma yolculuğu
Bir sigarillonun aroması yanış boyunca değişir; bu yüzden aroma gücünü tek seferde ölçmek doğru olmaz ayrıca erken davranıp hüküm vermek kolay yapılan bir yanlıştır. Başlangıç bölümde tat genellikle hafif ve temiz gelir elbette bu düzen her çubukta aynen tekrar etmeyebilir. No. 3 tubos tadım notları benzeri tüplü ve kısa bir çubukta bu evre çabuk geçer zira asıl tat genellikle burada gizlidir. İkinci evrede aroma gücü sıklıkla yükselir ama tonlar belirginleşir hem de çoğu zaman başlangıçtaki çekişlerden edinilen izlenim eksik olur. Petit churchills gibi kalın çaplı bir vitolada bu artış daha geç görülür gerçekten bu yüzden yavaş gitmek ödüllendirir. Son bölümde ısı arttığından sertçe tonlar baskın olabilir nitekim ısınan yaprak asıl tadını ancak ortalarda ortaya koyar. Üç evre için ayrı bir puan vermek daha adil sonuç verir. Evrelerin sınırı çoğu zaman keskin değildir, bu yüzden kabaca üç parçaya ayırmak işinizi görür. Geçişleri fark etmek için nefes sıklığını sabit tutmak gerekir. Art arda çekmek sıcaklığı yükseltir ve tadı çarpıtır.
Yoğunluğa puan vermenin pratik yolu
Aroma gücünü sayıya dökmek kişisel yorumu daha okunur kılar mutlaka aynı ışık ve sessiz bir ortam tercih edilmelidir. Bir ile beş arası giden bir ölçek çoğu tadımcı için yeterlidir bu durum tadım notlarını insandan insana daha tutarlı kılar. 1 belli belirsiz notayı, 5 de ağızda uzun süre kalan yoğun aromayı gösterir böylece odak dağılmaz ve not doğruluğu yükselir. Petit julietas aroma profili benzeri ince ve kısa bir çubuk genellikle alt basamaklarda kalır hem de sonradan okunduğunda neyi kastettiğiniz kolayca hatırlanır. Petit julietas 25'lik benzeri aynı boydaki bir kutu de tatlı notaları yüzünden yakın bir not çıkarabilir yoksa aynı çubuk iki farklı puan çıkarabilir. Notu vermeden önce birkaç çekiş almak gerekir öte yandan ondalık notlar yazmak fazladan bir yük getirir. Skalayı her tadımda aynı tutmak karşılaştırmayı mümkün kılar. Skalanın ortası en çok kullanılan değerdir, çünkü ılımlı çubuklar çoğunluğu kapsar. Uçlardaki puanlar yalnızca istisnai hâllerde verilmelidir. Bu sayede kayıtlar ayırt edici olur.
Çap ve duman serinliğinin aroma yoğunluğuna etkisi
Çap, yanışın hızını ve yoğunluğunu doğrudan değiştirir bu yüzden kül çizgisinin eşit gitmesini de gözlemek yararlıdır. İnce bir çubuk daha çabuk ısınır, dolayısıyla baharatlı notalar çabuk belirir nitekim ince çubuklarda ısı birikimi belirgin biçimde çabuktur. Romeo y julieta petit royales gibi ince ve kısa bir çubukta bunu kolayca fark edersiniz ısınma temposu ise aromayı doğrudan etkileyen bir etkendir. Geniş çaplı gövdelerde çekiş daha yavaş akar ve notalar sonradan açılır ve bu çabukluk aromanın okunma süresini daraltır. Baldan yana yumuşak puro benzeri tatlılığı öne alan bir kutu bu çizgiyi güzel gösterir kül oluşumu dengesizse not bölümüne eklenmelidir. Yavaş yanış aromayı daha ayrıntılı yapar fakat şiddetini düşürmez tersine geniş gövdede duman daha uzun bir süreye yayılır. Dolayısıyla kalınlığı kayıtlara eklemek gerekir. Farklı çaplarda iki ürünü aynı oturumda tadarken önce dar çaplıyı sonra kalını içmek mantıklıdır. Böylece güçlü aroma ince olanın tadını gölgelemez. İkisi arasındaki ara süresi en az otuz dakika tutulmalıdır.
Burundan gelen aroma ile damaktaki tat farkı
Aroma iki kanaldan gelir: damaktaki his ile burun boşluğunun duyduğu koku hâlbuki ikisi karşılıklı tamamlar fakat eş anlamlı değildir. Yoğunluğu doğru ölçmek için bu iki kanalı ayrı ayrı yazmak gerekir bu ayrım ilk bakışta küçük gelse de sonuçları epey değiştirir. Nefesi dudaktan bırakırken burundan yavaşça bırakmak burun geçişi denemesidir mesela hafif bir soluk aromayı çok zengin gösterir. Short churchills yoğunluğu nasıl benzeri kremsi bir robusto bu denemede aroma katmanını belirgin verir üstelik burun tıkalıyken yapılan değerlendirmeler sağlam olmaz. Romeo julieta short sports benzeri ince bir çubuk de kuru notayı daha hızlı bırakır sert bir çekiş de ince notaları siler. Yoğunluk damakta düşük ama koku tarafında yüksek çıkabilir benzer biçimde ağır bir yemekten sonra algı azalır. Bu iki izlenimi karşılaştırmak aydınlatıcıdır; Bu iki notu ayrı yazmak yanılgıyı önler. Acemi kişiler için önce burundan algılanan ipuçlarına bakmak daha kolaydır. Deneyim arttıkça dil kısmı de detay göstermeye başlar. Farklı kokuları isimlendirmeyi alışkanlık yapmak algıyı keskinleştirir.
Damak temizliği ve eşlikçi içecek seçimi
Damak yorulduğunda aroma gücü olduğundan düşük algılanır ayrıca yemek aralarında tadım yapıyorsanız bu ayrıntı daha da önem kazanır. Bu yüzden her denemeden sonra ılık su içmek iyi bir alışkanlıktır bu basit önlem yoğunluğun gerçek yüzünü görmenizi sağlar. Wide churchills aroma profili benzeri geniş çaplı, serin dumanlı bir kutu deneniyorsa su daha uygundur zira yorgun bir damak en belirgin aromayı dahi soluk hissettirir. Şekersiz kahve kavrulmuş notalarını güçlendirir, tatlı içecek ise notaları gölgeler üstelik buzlu içecekler dili duyarsızlaştırır ve tat algısını azaltır. Puritos serisi neye benzer benzeri ince ve beşli bir pakette kuru tütün karakteri suyla daha temiz görünür bu yüzden temizlik adımı ihmal edilmemelidir. Eşlikçiyi her seferinde sabit tutmak kıyası korur nitekim tatlı sıvıdan hemen sonra keskin notalar gerçekte olduğundan güçlü hissedilir. Doyduktan hemen sonra değerlendirme denemek önerilmez. Su ve kahve haricinde sade çay da kullanılabilir; önemli olan içeceğin sade kalmasıdır. Damak temizlendikten sonra iki üç dakika ara vermek faydalıdır. Hızlıca başlanan değerlendirme çoğunlukla hatalı kalır.
Sigarillo ölçülerinde yoğunluk değerlendirmesi
Küçük çubuk ölçüsünde yanış kısa sürdüğünden aroma değişimi daha az bir alanda kalır ayrıca ilk izlenim bu boylarda çabucak kaybolabilir. Bu yüzden başlangıç ve son çekişler arasındaki farkı görmek özen ister bu yüzden küçük bir çubuk büyük boy bir ürüne göre daha sabırlı izlenmelidir. Club kalınlığında sigarillo gibi club kalınlığında bir çubuk ortadaki evreyi genişletir böylece yoğunluğu gözlemeyi rahatlatır çünkü her çekişin ağırlığı daha büyüktür. Teneke kutulu mini sigarillo gibi mini ölçü ise kakao tonunu hızla gösterip biter zira değişim uzun süre değil saniyeler içinde gerçekleşir. Kısa çubuklarda iki çubuk denemek tek denemeden daha sağlam izlenim sunar bu sebeple düzenli ve eşit aralıklı nefes önerilir. Teneke kutu kokusu başlangıçtaki ilk izlenimi belirler dolayısıyla yazmayı çubuk yanarken değil de bitişten hemen sonra denemek daha rahattır. Bu izlenimi ayrıca kaydetmek yararlıdır. Ölçü küçüldükçe aroma katmanı daralır, ama yoğunluk algısı aynı kalabilir. Bu nedenle küçük çubuk notlarını puro kayıtlarıyla doğrudan karşılaştırmamak gerekir. Ayrı bölüm kullanmak yararlıdır.
Tadım defteri tutmak ve aynı çubuğu tekrar denemek
Bir defalık bir deneme yoğunluk konusunda güvenilir bir fikir sunmaz yani her deneme bir öncekinin üstüne inşa edilir. Ruh hali, oda kokusu ile saat izlenimi değiştirir bu düzen üç dört tadımdan sonra belirgin katkı sağlar. Dolayısıyla küçük bir not defteri açmak işe yarar aksi takdirde benzer notalar defalarca baştan öğrenilir. 20 aniversario benzeri yıl dönümü sürümü bir puro farklı günlerde tadıldığında kakao notası aynı kalıyor mu görülür üstelik aynı çubuğa dönüp göz atmak ilerlemeyi görmenizi mümkün kılar. San cristobal bastiones puro benzeri koyu ve kalın gövdeli bir kutu ise yoğunluk puanının ne kadar sabit kaldığını ortaya koyar bu da zaman kaybına yol açar. Tarih, puro adı ve not deftere yazılmalı nitekim ilk notlar ileride açıldığında ilginç farklar gösterir. Notlar birbirinden iki puandan çok fark çıkıyorsa koşullar gözden geçirilmeli. Haftalar içinde kendi ölçeğiniz oturur. Defterde kısa cümleler ayrıntılı paragraflardan daha işlevseldir. Mesela orta bölüm belirgin ahşap tonu şeklinde bir kayıt tatmin edici olur. İleride bakıldığında anlaşılır olmalıdır.
Gövde ile aroma yoğunluğunu birbirinden ayırmak
Gövde, dumanın ağızdaki ağırlığını tarif eder; yoğunluk de notaların şiddetidir çünkü bu iki özellik aynı doğrultuda ilerleme göstermek zorunda olmaz. Bu iki kavram sıklıkla birbirine karıştırılır, hâlbuki bağımsız ölçülür bu iki kavramı ayırmak nihayetinde daha dürüst bir yorum doğurur. El principe neye benzer benzeri küçük boy, yumuşak bir puro hafif gövdeli olsa da sedir notasını net verebilir örneğin sert bir içim sönük bir tatla birleşebilir. San cristobal la cabaña puro benzeri dengeli bir kutu de orta dolgunlukla badem notasını yüksek taşır kaldı ki dolgun bir içim aromasız de kalabilir. Demek ki yumuşak dumanlı bir çubuk güçlü aroma sunabilir tersi durum da mümkündür. Bunu ayırt etmek için iki puan yazmak yeterlidir bu nedenle tek ifadeyle güçlü demek yerine ikisini ayrı yorumlamak önerilir. Gövdeye bakıp yoğunluğu hesaplamak yanıltır. Aynı dolgunlukta iki çubuk içinde yoğunluk farkı aramak ince bir iştir. Bu becerinin gelişmesi sabır ile tekrarlı kayıt almayı ister. Sonuçta en iyi ölçüt kendi tercihiniz kalır.
Nem ve havalandırma ile yoğunluk algısı
Ortam, aroma algısını en az tütün kadar şekillendirir demek ki en iyi tadım koşulları sabitlemekle başlar. Nemi düşük bir ortamda çubuk hızlı yanar ve baharatlı tonlar abartılır bu nedenle ortam şartlarını da kayda geçirmek akıllıca olur. Aşırı nemli havada de duman ağırlaşır hem de aroma bastırılır sıcaklık ise yaprağın yanma hızını değiştiren başka bir etkendir. Ahşap kutulu tok puro benzeri ahşap kutulu bir purosunu değerlendirirken ahşabın koruduğu durumu hesaba katmak gerekir yoksa iki ayrı günde ortaya çıkan not farkı çubuktan kaynaklanıyor sanılır. Tadımda magnífico onlu kutu benzeri orta gövdeli onlu bir kutu aynı koşullarda karşılaştırılırsa fark daha doğru görülür tadım anı seçerken bu etkeni unutmayın. Havalandırma ortamdaki kokuları dağıtır, yoğun koku de koku duyusunu şaşırtır hâlbuki asıl etken sıklıkla odadaki hava veya koku olur. Değerlendirmeyi hep benzer koşullarda tekrarlamak en tutarlı yöntemdir. Havasız bir odada duman yoğunlaşırsa sonraki çubuğun tadı hatalı okunabilir. Kapı açıklığı sağlamak genellikle yeterlidir. Hava akımı fazla sertse yanış düzeni bozulur.